Կոալիցիա չկայացա՞վ: Բրավո’ քաղտեխնոլոգիաներին

• Դավիթ Ստեփանյան

• Ուրբաթ, 25 մայիսի, 22:45

ՀՀԿ-ի հետ կոալիցիայի ձևավորումից հրաժարվելու վերաբերյալ ՙԲարգավաճ Հայաստան՚ կուսակցության առաջնորդ Գագիկ Ծառուկյանի`նախօրին արած հայտարարությունը վերջինիս կուսակցության և ընդհանուր առմամբ Հայաստանի իշխանական ողջ համակարգի հետագա ճակատագրի վերաբերյալ բազմաթիվ վարկածների պատճառ հանդիսացավ: Մինչ այդ վերլուծաբանների մեծ մասի հայտարարությունները հանգում էին այն մտքին, որ ԲՀԿ-ն, այնուամենայնիվ, կոալիցիա կկազմի հանրապետականների հետ: Հետևաբար`կառավարող կոալիցիայի ձևավորման աննպատակահարմարության վերաբերյալ Ծառուկյանի հայտարարությունն անակնկալ էր շատերի համար:

Սակայն, Ծառուկյանի հայտարարությունն, այնուամենայնիվ, ինչ-որ թերասացության զգացողություն թողեց`հատկապես հաշվի առնելով, որ այն անակնկալ էր նաև ԲՀԿ անդամների համար, քանի որ ՙԲարգավաճ Հայաստան՚ կուսակցության առաջնորդի հայտարարությունից մեկ օր առաջ նրա, նախագահ Սերժ Սարգսյանի և Հովիկ Աբրահամյանի միջև, ըստ լուրերի, իսկ դրանք Հայաստանում հենց այնպես չեն հայտնվում, տեղի է ունեցել հանդիպում, որն ավարտվել է ուշ գիշերը: Դրանից հետո Ծառուկյանը, նույնիսկ չհանդիպելով թիմակիցների հետ, մեկնել է Բելառուս`կոնյակի գործարանի բացմանը մասնակցելու նպատակով: Այս տրամաբանական շղթայի շարունակությունը, կրկին ըստ լուրերի, նախօրեին կայացած ՀՀԿ Գործադիր մարմնի նիստի ժամանակ Սերժ Սարգսյանի`հանրապետականներին ուղղված  հանգստության կոչն էր`կապված նոր կոալիցիա չկազմելու ՙԲարգավաճ Հայաստանի՚ որոշման հետ: Ուշադրությամբ լսելով Ծառուկյանի հայտարարության առանչությամբ կուսակիցների վրդովված կարծիքները`նախագահը հայտարարել է, որ ամեն դեպքում իրենք չպետք է խախտեն կոռեկտությունը, և զգուշացրել է՝ ավելորդ մեկնաբանություններ չանել: Նաև հասկացրել է, որ ամեն ինչ այնքան էլ միանշանակ չէ, և դեռ շատ բան կարող է փոխվել:

Հայաստանում օլիգարխիկ համակարգի առկայության պայմաններում իշխանությանը հակառակ գնալը որևէ օլիգարխի համար էջան չէր նստի: Որպես օրինակ կարելի է բերել այն ճակատագիրը, որին արժանացավ Sil Group կոնցեռնի հիմնադիր Խաչատուր Սուքիասյանը Հայաստանում և ՅՈւԿՕՍ-ի հիմնադիր Միխայիլ Խոդորկովսկին Ռուսաստանում, որն այնքան էլ չի տարբերվում Հայաստանից`կառավարման համակարգի առումով: Օլիգարխ Ծառուկյանի` ընդդիմության շարքն անցնելու մտադրությունը, հրաժարվելով անցած պայմանավորվածություններից և, վերջիվերջս, իր ունեցվածքից, ծիծաղելի է թվում, և այդ պատճառով քննարկման, առավել ևս`վերլուծության կարիք չունի: Մայիսի 6-ի խորհրդարանական ընտրություններում ՙԲարգավաճ Հայաստանը՚ երկրորդ տեղն զբաղեցրեց: Խոշոր օլիգարխ, բազմապրոֆիլ կոնցեռնի սեփականատիրոջ գլխավորած կուսակցությունն ստացավ ընտրողների ձայների 30,12% -ը` 37 տեղ ստանալով խորհրդարանում: Հանրապետականներն առաջին տեղն զբաղեցրեցին`ստանալով ձայների 44,02% -ը` 69 մանդատով կազմելով բացարձակ մեծամասնություն: Մնացած չորս քաղաքական ուժերը կուշտի սեղանից չնչին փշրանքներ ստացան:

Այլ կերպ ասած`ընտրությունների արդյունքը կանխորոշված էր`  առաջին հերթին վարչական և հետո արդեն դրամական ռեսուրսի օգտագործման շնորհիվ: Ընտրությունների արդյունքները կանխորոշեցին երկու ճամբար: Տարբերությունը միայն այն է, որ ՀՀԿ-ն հիմնականում ձայներ ՙհավաքեց՚ վարչական ռեսուրսի շնորհիվ, իսկ ԲՀԿ-ն` կաշառքի միջոցով: Այլ կերպ ասած`երկու կուսակցությունները մեկ ընդհանուր ճանապարհ են անցել. տարբերությունը միայն որոշ նյուանսների մեջ էր: Եվ հիմա այդ ուղուց շեղվելը, առնվազն, խելամիտ չէր թվա: Միակ ճանապարը, որով ԲՀԿ-ն կկարողանար ապացուցել ընդդիմություն դառնալու իր մտադրությունը, մանդատներից հրաժարվելը կլիներ: Դա տեղի չունեցավ, և վերցնելով մանդատները`այդ կուսակցությունն ինքնաբերաբար հանրապետականների հետ հարաբերությունների դաշտ մտավ: Հիմա արդեն կարևոր չէ`կձևավորվի արդյոք նոր կոալիցիա, թե ոչ, կարևոր կլինի խորհրդարանում կարևորագույն հարցերի առնչությամբ քվեարկության արդյունքը:

ՙԲարգավաճ Հայաստանը՚, այնուամենայնիվ, ՀՀԿ-ի հետ կոալիցիա կկազմի 2013 թ. փետրվարին նախատեսված նախագահական ընտրություններից հետո. այն  բանից հետո, երբ տանուլ կտա այդ ընտրությունները, բնականաբար`ՀՀԿ-ից թեկնածուին: Կոալիցիա կկազմի`իր համար ապահովելով գրեթե ողջ ընդդիմադիր ընտրազանգվածի ձայները, քանի որ մարդիկ այլևս չեն քվեարկի ՙԼևոնի օգտին՚, որովհետև  նա իբր միակ այլընտրանքն է իշխանություններին և անձամբ Սերժ Սարգսյանին: Այժմ նման այլընտրանք է ի հայտ եկել`ի դեմս առատաձեռն, միշտ ժպտերես բարերարի, ով չի ափսոսում առատորեն կիսվել ժողովրդի, այսինքն`ընտրողի հետ: Եվ անցած խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքնսրը, որոնք արտացոլել են հասարակական տրամադրությունները, դրա լավագույն հաստատումն է: Այդ պատճառով բոլոր նրանց, ում անկարելի կլինի ՙսիրաշահել՚, կարելի է քաղաքականապես կոռեկտ կերպով մատների վրա խաղացնել`առաջարկելով նրանց ընդդիմադիր թեկնածու ՙԲարգավաճ Հայաստանից՚: Եվ այստեղ նույնիսկ կարևոր չէ, թե ով կլինի այդ մարդը, կարևոր է այն, որ նա անխուսափելիորեն կպարտվի ՀՀԿ-ից թեկնածուին: